Trang

Lần đầu tiên thấy bông trang được chưng thế này

Lần đầu tiên thấy bông trang được chưng thế này

Cuối năm ngoái, khi ở Sofitel Siem Reap, tôi bắt gặp một bình hoa chưng một loại bông rất lạ trước nhà hàng Nhật. Lại gần nhìn xem thì hóa ra đó chính là bông Trang đỏ. Thuở nhỏ tôi thường gặp loại hoa này ở hàng rào hay trong chậu ở sân các nhà hàng xóm. Lũ nhóc bọn tôi hay bứt cái nhị bông Trang ra rồi chu miệng hút chất mật ngọt trong đó, tranh mất phần của bầy ong. Có điều bông Trang thuở ấy thường có màu đỏ xin xỉn hoặc đỏ cam nhàn nhạt, chẳng hề bắt mắt như những loại bông Trang có màu sắc rực rỡ xuất hiện ở nước ta sau này.

Bông Trang được trồng rất nhiều ở Sofitel Siem Reap

Bông Trang được trồng rất nhiều ở Sofitel Siem Reap

Chính vì bề ngoài tầm thường hồi đó của bông Trang mà tôi đã từng sai lầm đánh giá thấp nó mà không hề biết rằng đôi khi nó còn được gọi bằng một cái tên khác rất mỹ miều. Ngày ấy, tuy còn bé, nhưng tôi đã đọc tuốt luốt những cuốn truyện mà mấy anh chị trong nhà lớn hơn tôi đến mười mấy, hai mươi tuổi thường đọc. Trong số đó có cuốn Mẫu đơn của nhà văn Pearl Buck nói về cô hầu gái tên Mẫu đơn giúp việc cho gia đình một người Do Thái sống ở Trung quốc. Đọc xong tôi cũng biết được Mẫu đơn là tên một loài hoa và cứ đòi mấy chị chỉ cho tôi xem hình dáng của loài hoa ấy. Đến khi biết Mẫu đơn chính là bông Trang thì trong lòng tôi có đôi chút thất vọng. Giống như khi bạn nghe một người con gái tên Kiều Diễm nhưng chưa gặp mặt, thế nào trong đầu bạn cũng liên tưởng đến hình ảnh một cô gái nhan sắc lộng lẫy. Khi gặp mặt, nếu cô ấy không được như bạn kỳ vọng thì cái cảm giác bạn đang có chính là trải nghiệm của tôi ngày ấy đấy.

Bông Trang đỏ trước khi chưng

Bông Trang đỏ trước khi chưng

Tôi có cô bạn học cùng lớp cấp 3 ở trường Minh Khai, tên là Hồng Trang. Bạn tôi xinh xắn, học giỏi nên có vài tên hàng xóm lớp bên cạnh xốn xang. Ngày ấy tim ai có đập đùng đùng, cũng chỉ được chúng tôi dùng một động từ đơn giản “thích” để mô tả, chẳng hạn: “tên Đ thích nhỏ T đó”. Với lũ chúng tôi ngày đó, cái chữ “thích” này nó ghê gớm lắm chứ không đơn giản như cú click chuột vào chữ “like” trên FB đâu. Thích nghĩa là mất ăn mất ngủ, học bài không vô đó chứ chẳng chơi đâu! Có khi tập vở chẳng thấy bài viết mà chỉ thấy tên của ai kia nắn nót đứng cạnh tên mình khắp mấy trang giấy. Liều lĩnh hơn nữa, không chừng lại có cả hình trái tim, may mà chưa đến nỗi có hình mũi tên xuyên qua kèm vài giọt máu nhỏ ra từ vết thương lòng.

Bông Trang trắng không được đẹp bằng các màu khác

Bông Trang trắng không đẹp bằng các màu khác

Ít người biết Trang chính là Mẫu đơn, vậy mà thích Trang quá đi, nên chàng Đ cũng biết được điều ấy. Nghe đồn, có hôm “xốn xang” quá, chàng bày tỏ nỗi lòng trong lớp khoảng 50 mạng toàn con trai của chàng rằng chàng thích Mẫu đơn, chứ cũng chẳng dám nói rõ tên cúng cơm của nàng. Rồi cũng như bao mối tình câm thời đi học, hai người cũng lên xe bông nhưng là trên hai chiếc xe khác nhau vào thời điểm hoàn toàn khác nhau. Chắc là như vậy, hai người vẫn sẽ có cái nhìn trong trẻo khi nghĩ về nhau  như hai cô cậu học trò thuở mười tám đôi mươi.

Trang vàngHình bình hoa Trang trong khách sạn Sofitel Siem Reap, tôi chụp từ hồi Tháng 11/2013 định để dành cho một entry nào đó. Hôm nay, tôi phải thực hiện cái entry “nào đó” thôi vì Sinh nhật Hồng Trang đúng vào ngày 3/2. Thường thì ngày này tôi sẽ gọi hoặc nhắn tin cho nhóm bạn cùng lớp để nhắc: “Ê, hôm nay SN nhỏ Hồng Trang, chúc mừng nó đi nhé”. Thế rồi cả nhóm lại gửi email chúc những điều tốt lành cho bạn. Năm nay, sẵn có blog, tôi làm luôn entry này mừng bạn và sẵn tiện khoe cái bình bông đẹp. Thú thật, tôi chưa từng thấy ở nước mình có ai chưng bông Trang thế này. Có hôm họ thay bông Trang đỏ bằng bông Trang vàng, đẹp lắm, tiếc là tôi không có giờ để chụp khoe với mọi người. 

Bông Trang cam

Bông Trang cam

Sinh nhật bạn tôi dễ nhớ vì nó trùng với ngày sinh của một nhóm những người có chung lợi ích, gọi tắt là cụ Đ. Nghe đâu năm nay cụ đã được 84 tuổi, sống thế nghĩ cũng đã thọ, nhưng xưa nay người thọ mà minh mẫn kèm theo cơ thể khỏe mạnh thì thường hiếm. Điều hiếm ấy chỉ có thể xảy ra với những bậc kỳ tài, nhưng xem ra thì còn lâu cụ Đ mới được liệt vào nhóm tinh hoa của tinh hoa ấy, nhưng Cụ nào có nghĩ vậy. Thế nên mỗi dịp Sinh thần Cụ thì đám con cháu của Cụ lại cờ giong trống mở với khẩu hiệu “Mừng Cụ mừng Xuân” làm phiền thiên hạ.

Mình thì chỉ mong Cụ Đ hiểu rằng trong một số hoàn cảnh thì cái câu “đa thọ, đa nhục” là đúng để Cụ đừng nuối tiếc cái thuở còn đương xuân nữa. Dài dòng vậy cũng chỉ để nói thế này: vào cái ngày hôm nay tôi chỉ mong bạn tôi mạnh khỏe để lo cho Mẹ, cho con, cho chồng, còn thì với Cụ cho dù sinh cùng ngày với cô bạn, tôi cũng chỉ có thể mong Cụ sớm ra đi trong an bình. Chào thân ái và đoàn kết.

———————–

Bông Trang ở Chòi Số 3, nơi Hang Cua Offline hôm Mùng 6 Tết 2014

Bông Trang ở Chòi Số 3, nơi Hang Cua Offline hôm Mùng 6 Tết 2014

Khi tìm hình ảnh cho bài này, mình lấy làm lạ là kết quả cho ra hình ảnh của một loại hoa lạ, mình chưa từng thấy ở VN, kết quả chỉ hiển thị lác đác vài bông Trang. Có người bạn đọc bài sớm, góp ý với mình về chi tiết này, nên mình phải thêm dòng chữ “…đôi khi nó (bông Trang) còn được gọi bằng một cái tên khác rất mỹ miều”. Tác phẩm Mẫu đơn, sau năm 1975 được tái bản với tựa mới là Trang.

Có một cậu em đã giúp tìm trên Wikipedia cách giải thích sau:
(http://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BA%ABu_%C4%91%C6%A1n,)
Mẫu đơn trong tiếng Việt có thể là danh từ dùng để chỉ:
Các loài hoa thuộc chi Ixora, thực vật làm cảnh thường thấy ở Việt Nam, bán đảo Đông Dương, nam Ấn Độ và Srilanka. Cho hoa quanh năm. Gắn liền với Phật giáo nam truyền. Trong dân gian Việt Nam gắn liền với truyền thuyết về chàng Từ Thức.
Các loài hoa thuộc chi Paeonia, những loài thực vật thường thấy dùng làm cảnh ở Trung Quốc, Triều Tiên, Nhật Bản.
Trang thuộc chi Ixora, như thế Mẫu đơn vẫn có thể gọi là bông Trang, nhưng Peony không thể dịch là bông Trang được. Vài người bạn gốc Bắc cho mình biết ở Miền Bắc mọi người gọi bông Trang là Mẫu đơn.

25 thoughts on “Trang

  1. Đúng là sắp Sinh Nhật nàng Trang rồi. Sao cái vụ ai đó thích Trang bên A 2 tao hoàn toàn mù tịt. 🙂
    Mày nhắc tao mới nhớ tới cái vụ hút nhụy hoa Trang. Tao tiếc là con tao sẽ không có những kỷ niệm thời thơ ấu như vậy. Bây giờ nó đang chơi với Lego. 🙂

    • Bữa nào tao nhắc là mày nhớ ngay ấy mà. Tên ấy có học chung với mày ở Đại học Tổng hợp ấy. Đừng để cái chữ Đ làm mày rối, đó là chữ đầu của họ, chứ không phải tên đâu. Tao để lộ liễu quá, chàng ta cũng hay vào đây, đọc thấy sẽ mắng tao chết🙂
      Con mày rồi sẽ nói với cháu mày cái câu ngày hôm nay mày nói với tao đó. Cháu mày chắc lúc đó chơi….lái phi thuyền🙂

  2. Đang tự hỏi Uyển Vi làm cách nào mà một bên là ảnh, một bên là chữ hay thế.

    Hoa trang không phải Mẫu đơn đâu Uyển Vi. Mẫu đơn là peony, bảo đảm là khi nhìn Mẫu đơn Uyển vi sẽ không thất vọng tuy nhiên mình thấy hoa trang cũng đẹp, với những cánh nhỏ nhắn. Mỗi loại hoa có cái đẹp riêng. Mẫu đơn to ít ra bằng một cái tô, hai bàn tay ôm lại có khi không bao trùm được hoa, khi chưa nở hoa búp lại như những cánh hồng còn phong kín. Khi nở hoa thơm ngát và nhụy rất ngọt nên loại kiến thường thích bu vào hoa. Mẫu đơn được xem như nữ vương của loài hoa, Uyển vi thử google images peony sẽ thấy ảnh của hoa Mẫu đơn.

    Còn hoa trang, vẫn tồn tại lâu dài trong lòng người Việt Nam
    Gió đưa gió đẩy bông trang, bông búp về nàng bông nở về anh.
    Nhưng tại sao bông búp về nàng? Có phải hoa còn phong kín, chưa nở nên lâu tàn? Tại sao bông nở về anh? Người ta nhận phần thiệt thòi của đóa hoa đã nở mau tàn, hay người ta biết cái ngọt của mật hoa trang?

    Tám nghĩ vì mình nhìn hoa trang, thấy bán ngoài chợ, giá tương đối rẻ hơn các loại hoa khác, trồng trong vườn quê, thậm chí mọc ở những ngôi mộ hoang nên mình không thấy quí. Hoa trang rất được trọng vọng trong những botanical garden ở nước ngoài. Vào một vườn bách thảo ở thành phố lớn, nơi được mọi người thăm viếng, chỗ trồng hoa nhiệt đới bao giờ cũng có hoa trang, đặc biệt và trang trọng, một phần vì hoa trang rủ bướm. Hoa trang được trân trọng còn hơn mẫu đơn, vì hoa trang chỉ thấy trong botanical gardern, trong khi hoa mẫu đơn người ta có thể mua ở các trại bán hoa.

    • Tám ơi, SUV sẽ email cho chị cách cho hình sang một bên trái/phải của đoạn văn. Dễ lắm chị ạ. Em thích cái câu ca dao về bông trang của Tám lắm, đương nhiên là thích cách giải thích đầu tiên hơn.

      Vụ Trang/Mẫu đơn, khi search hình em đã lấy làm lạ, có bạn của em cũng góp ý giống chị. Hôm nay em gặp mấy còm sỹ Hang Cua Hieuminh, mọi người nói là ở ngoài Bắc, Bông Trang được gọi là Mẫu đơn. Cuốn Peony của Pearl Buck thì sau 1975 được tái bản với tựa là Trang trong khi trước đó có tựa là Mẫu đơn.

      Theo cách giải thích của Wikipedia thì em hiểu Mẫu đơn có thẻ gọi là Trang, nhưng Peony thì không gọi là Trang được vì Trang thuộc chi Ixora, còn Mẫu đơn dùng để chỉ cả hai chi Ixora và Paeonia. Chị xem phần chú thích em mới thêm vào cuối bài nhé.

  3. Nhà iem có mấy bụi peony đỏ, loại thân mềm. Hoa này đúng là quyến rũ kiến🙂 nhưng chỉ nở 1 lần trong năm và được khoảng 1-2 tuần nếu không mưa.

    • Tui mà kiếm ra loại này, tui sẽ để trong nhà bếp vì nơi đây hay bị kiến bò vào lắm dáo xư. Tui chưa nhìn thấy Peony ở Việt nam. Hồi còn ở VN dáo xư có thấy bông này bao giờ chưa?

      • Bên này lúc có nhà rồi mới iem để ý tới hoa lá các loại, cũng là nhờ bà chủ nhà cũ trồng khá nhiều loại hoa trong vườn. Từ “mẫu đan” (mẫu đơn) của Tàu là chỉ hoa peony. Ở VN chắc có, nhưng lúc iem còn ở VN có lẽ là trồng hoa chưa được ưu tiên nên mình ít thấy. Còn chuyện miền Bắc gọi hoa Trang là mẫu đơn thì … nên kiếm tài liệu đáng tin cậy để kiểm chứng lại 🙂

        • Tới giờ vẫn chưa thấy Peony ở Việt nam. Còn vụ ngoài Bắc gọi Trang là Mẫu đơn thì có tới 4 vị xác nhận vậy đó. Tạm thời là tui đang…muốn tin là vậy. Nếu thấy thông tin khác sẽ đính chính sau🙂

  4. Chị ơi! Theo em biết thì hoa trang và hoa mẫu đơn khác nhau mà chị? Trang thì cánh nhỏ dạng chùm, mẫu đơn thì to hơn nhiều và mỗi nhành chỉ 1 hoa, mẫu đơn từa tựa hoa anh túc, wiki nói nó còn có tên hoa thược dược?

  5. Pingback: Hoa vô lạc địa | Người Sài Gòn

  6. Trước tiên Hoa cám ơn Chị Vy đã Chúc Mừng Sinh Nhật, Em sorry Vy vì bận quá lo loay hoay nghỉ tết nên kg check mail. Các Bài của Chị viết hay quá, nhiều bài thật tâm trạng, lời văn thật mộc mạc nhưng cũng đầy cảm xúc. Một lần nữa cám ơn tình cảm của Chị Vy đã dành cho Hoa, cám ơn người bạn mới quen nhưng thật gần gũi. Nhân dịp Năm mới, Em cũng chúc Chị Vy cùng Gia đình 1 năm mới thật nhiều sức khoẻ và bình an. Việt Hoa 💝

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s